Column: Waarom minder soms meer is

Vlak voor onze verhuizing naar Lisse deze zomer, was de laatste raadsvergadering. Aan het slot gaf ik de raadsleden een boekje mee om in de vakantie niet helemaal af te kicken van het lezen. Het boekje voor deze vakantie heette: ’Waarom je nieuwe mixer kapotgaat en die van je oma het nog steeds doet’. In dit boek daagt Gabriel Yoran ons uit om na te denken over onze consumptiecultuur. De eenvoudige vraag onthult een diepere waarheid: meer is niet altijd beter. In een tijdperk waarin overvloed de norm is, lijkt de drang naar meer juist onze ondergang. Maar waarom kunnen we dan niet stoppen?

Ons oerbrein is geprogrammeerd voor schaarste. In een wereld waarin voedsel, veiligheid en comfort niet gegarandeerd waren, stond ‘meer’ gelijk aan overleven. Die instinctieve drang zit nog steeds in ons, ook al leven we allang in een samenleving waarin overvloed heerst. Reclame, sociale media en de constante stroom van nieuwe producten voeden die drang naar meer. We kopen niet omdat we iets nodig hebben, maar omdat we geloven dat het ons gelukkiger, succesvoller of completer zal maken. Yoran toont aan dat dit een illusie is. De mixer van oma werkt nog omdat hij eenvoudig is, robuust gebouwd en zonder overbodige snufjes. Het is een symbool van duurzaamheid in een wereld die verslaafd is aan wegwerpcultuur.

Maar kán het dan ook minder? Jazeker. Minder consumeren, betekent niet minder leven. Het betekent juist meer ruimte voor wat écht telt: tijd, creativiteit, verbinding. Yoran’s boek is een pleidooi voor bewustzijn. Het nodigt ons uit om onszelf te vragen of we iets wel echt nodig hebben en wat we ermee winnen. In een tijd waarin we alles kunnen hebben, is de ware luxe misschien wel het vermogen om te kiezen voor minder.

De mixer van oma is niet alleen een keukenapparaat. Het is een herinnering dat kwaliteit, eenvoud en duurzaamheid tijdloos zijn. En dat in een wereld die schreeuwt om meer, de moed om te kiezen voor minder misschien wel de meest revolutionaire daad is die we kunnen verrichten.

Tegen je oerbrein in, tegen de reclame en verleiding in, kiezen voor kwaliteit en duurzaamheid. Het vraagt geduld omdat een product met zorg moet worden gekozen. Het vraagt geduld omdat het product misschien duurder is. Maar het plezier te weten dat het kwaliteit is, dat plezier te beleven bij het gebruik en daarbij de aarde minder te belasten, is het misschien wel meer dan waard.

Jasper Nieuwenhuizen, burgemeester

j.nieuwenhuizen@lisse.nl